Vier Goese velden vol mogelijk giftige rubber korrels

Vier Goese velden vol mogelijk giftige rubber korrels
Vier Goese velden vol mogelijk giftige rubber korrels © OZ
Kunstgrasveld
Kunstgrasveld © OZ

Minder snel schaafwonden

GOES - De zogenoemde rubbergranulaatkorrels die op de kunstgrasvoetbalvelden worden gebruikt, moeten ervoor zorgen dat de spelers minder snel schaafwonden oplopen. Ze worden gemaakt van gerecycled rubber, bijvoorbeeld van autobanden. Hockeyvelden worden meestal niet ingestrooid met rubber, daarvoor wordt zand of water gebruikt.

Kankerverwekkende chemicaliën

In oude rubber banden zitten kankerverwekkende chemicaliën, zogenoemde polycyclische aromatische koolwaterstoffen, kortweg PAK's. Die stoffen zitten dus ook in de rubber korrels in de kunstgrasvelden. Per voetbalveld worden zo'n 20.000 banden gebruikt. Tussen 2007 en 2016 is het aantal kunstgrasvelden in Nederland gestegen van zo’n 300 naar 2000. Zo'n negentig procent van die is ingestrooid met rubber korrels.

Speelgoed

In rubberproducten die in contact komen met de huid, zoals speelgoed en huishoudartikelen, mag sinds 2015 van acht kankerverwekkende PAK’s nog maar maximaal 1 milligram per kilo in het rubber zitten. Voor producten waarmee kinderen in aanraking komen mag dat nog slechts 0,5 milligram zijn. In het rubbergranulaat van de kunstgrasvelden is het gehalte van die stoffen veel hoger, volgens Zembla een factor 10 tot 100 meer.

Vier velden

In Goes gaat het om vier velden die rubberkorrels bevatten: veld 2 van Schenge, het trainingsveld en veld 2 van Kloetinge en het trainingsveld van 's-Heer Arendskerke. De andere kunstgrasvelden zijn gevuld met kokos, zand- of water. De overige Zeeuwse gemeenten hebben nog niet bekendgemaakt of hun kunstgrasvelden de rubberen korrels bevatten.

Veilig

Volgens Zembla is onvoldoende aangetoond dat de kunstgrasvelden met de rubberen korrels veilig zijn. Volgens Zembla heeft een groepje proefpersonen in 2006 wat slidings gemaakt en werden urinemonsters afgenomen en dat was dat: het werd veilig verklaard. In het programma zegt John Schuys van Traas & Ovaa in Heinkenszand die al zeker veertig velden met rubbergranulaat aanlegde dat hij almaar meer is gaan twijfelen.
FLARD 1 Giftige kunstgrasvelden Schuys
'Niet betrouwbaar'
Wetenschappers maken dat onderzoek uit 2006 met de grond gelijk. Het is niet betrouwbaar, zeggen ze in het programma. Zo vinden ze de groep proefpersonen te klein, is een deel van de resultaten weggelaten uit het onderzoek zonder dat daarvoor een verklaring werd gegeven en zijn vrouwen en kinderen buiten beschouwing gelaten.
Belangen
De resultaten werden toch overgenomen door het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Volgens Zembla speelde daarbij waarschijnlijk ook mee dat de belangen groot zijn. Want wat moet je anders doen met al die oude autobanden, die nu dienen als grondstof voor de rubberkorrels?
Leukemie
Volgens Zembla loopt er nu in de Verenigde Staten en Engeland een onderzoek naar de korrels. Daar zouden opvallend veel gevallen zijn van leukemie bij Britse en Amerikaanse sporters die veel op kunstgras sporten. Dat zou met name gelden voor keepers.
Kijk hier de uitzending van Zembla terug op NPO Gemist

Alternatief
Er is ook een alternatief voor het mogelijk giftige rubber: de velden kunnen ook bestrooid worden met kurkkorrels en kokosvezels. Dat kost per veld ongeveer 15.000 euro extra, op een totaalprijs van 300.000 tot 350.000 euro. Aannemer Schuys zegt in het programma dat de velden met kurkkorrels en kokosvezels beter zijn, maar dat opdrachtgevers vaak kiezen voor de goedkopere optie: de rubberen korrels.

'Extra onderzoek'
Of Goes de rubberen korrels gaat vervangen met kurk is nog niet bekend. Volgens de gemeente is er nog extra onderzoek nodig om te bepalen of de rubberen korrels nu veilig zijn of niet.