Plan voor batterij-eiland dat groene stroom opslaat in zeewater

Er komt weer een eiland in de monding van de Westerschelde, tenminste als het aan onder meer de Zeeuwse Milieufederatie (ZMf) ligt. Duizend jaar geleden lag er al een eiland op die plek. Dat verdween in de loop der jaren onder de golven, maar binnenkort moet daar weer een kunstmatig eiland verrijzen dat groene stroom van windparken op zee opslaat in zeewater.

Het eiland moet in vorm gaan lijken op een atol, een vulkanisch eiland. Naast energieopslag moet het bovendien ruimte bieden aan nieuwe natuur. Vissen en vogels kunnen terecht in de 'binnenzee', in de luwte van de duinen. Daar dobberen bovendien duizenden zonnepanelen. En onder water, uit het zicht, dobberen de enorme zeewaterbatterijen. Dat klinkt bijna te mooi om waar te zijn, maar het is volgens de ZMf technisch haalbaar.

En dat denkt niet alleen de ZMf, aan de plannen werken meerdere partners mee, waaronder Qirion Energy Consulting, Feddes/Olthof Landschapsarchitecten en AquaBattery. Samen vormden zij een consortium dat deze plannen daadwerkelijk wil gaan uitvoeren.

'Meerdere nieuwe eilanden'

Maar de ambities van de ZMf reiken verder dan dit ene eiland. "Als we dit eerste eiland hebben aangelegd, maakt dat weg vrij voor meerdere nieuwe eilanden", legt Mascha Dedert van ZMf uit. "Naast energieopslag verbetert zo'n eiland ook de kustveiligheid, erg belangrijk in deze tijden van zeespiegelstijging, dus zien wij de weg vrij voor een reeks eilanden voor de kust."

Reeks batterij-eilanden voor Nederlandse kust (foto: ZMf)

Die veiligheid is voor alle betrokkenen een belangrijk aspect. Zo mag de scheepvaart er geen hinder van ondervinden. Maar volgens Dedert is daar in de plannen voor het eerste eiland, in de monding van de Westerschelde, rekening mee gehouden. "De vaargeul door de Westerschelde splitst daar in twee vaarroutes, één boven het eiland en één eronder. Dus het eiland zou de vaarroutes niet in de weg zitten."

Geen gevaarlijke chemische stoffen

En doordat de energieopslag gebeurt met behulp van zeewater komen er geen gevaarlijke chemische stoffen bij kijken. "Je wil natuurlijk geen grote chemische batterijen met accuzuur gebruiken, want dan is het wachten op een natuurramp. Maar met deze techniek hoef je daar niet bang voor te zijn."

Vaarroutes boven en onder kunstmatig eiland in monding Westerschelde (foto: ZMf)

Het is overigens niet de eerste keer dat er plannen gepresenteerd worden voor een eiland in de monding van de Westerschelde. In 2000 kwam de Partij voor Zeeland met een plan voor een recreatie-eiland op diezelfde plek. Destijds was de ZMf juist faliekant tegen de komst van een eiland op die plek, omdat er onvoldoende ruimte was voor natuur in het plan.

Energieopslag met behulp van zeewater

De techniek voor energieopslag met behulp van zeewater is ontwikkeld door AquaBattery uit Delft. Het borduurt voort op het opwekken van stroom uit zoet en zout water. Die techniek wordt al toegepast in een energiecentrale op de Afsluitdijk, maar de techneuten in Delft kregen door dat vrijwel dezelfde techniek ook gebruikt kan worden voor energieopslag.

Impressie van batterij-eiland in monding van Westerschelde (foto: ZMf)

Op momenten dat er veel stroom voorhanden is, bijvoorbeeld van windparken op zee, kun je met behulp van die groene stroom zeewater splitsen in zuur en basisch water en dat gescheiden van elkaar bewaren. Wanneer er later de vraag naar stroom groter is dan de productie, wek je met het gescheiden zure en basische water weer stroom op, waardoor die twee soorten water terug veranderen in gewoon zeewater.

Eervolle vermelding

Vanwege het futuristische karakter van het plan zou je kunnen denken dat het om een een 1 april-grap gaat, maar dit plan is een serieuze zaak. Twee maanden geleden kreeg het idee bij een prijsvraag voor het Energielandschap van de Toekomst, georganiseerd door Rijkswaterstaat, al een eervolle vermelding.

Dedert denkt in ieder geval dat deze techniek een belangrijke bijdrage kan leveren aan de zogeheten 'energietransitie'. "De opslag van overtollige stroom voor windstille en zonloze dagen is cruciaal. Die stroom opslaan in accu's is duur en op zo'n grote schaal niet bepaald duurzaam. Om dagen en weken met stroomtekorten te kunnen overbruggen, heb je andere oplossingen nodig, zoals dit eiland."

'Win-win-win-situatie'

"Wanneer je op veilige manier groene stroom kan opslaan, de kustveiligheid kan vergroten én nieuwe natuur kan creëren is dat wat ons betreft een echte win-win-win-situatie", aldus Dedert. Als alles meezit, verwacht ze dat het eiland in 2030 in gebruik is.

Lees ook:

Deel dit artikel:

Reageren