Gevolgen bij lekkage munitiedepot Oosterschelde 'desastreus voor vissers'

De munitie die bij Zierikzee in de Oosterschelde ligt, moet zo snel mogelijk worden opgeruimd. Dat zegt Jaap Geleijnse, voormalig voorman van de beroepsvissers op de Oosterschelde. Volgens Geleijnse zijn de risico's van het ondergrondse munitiedepot veel te groot, en kunnen de gevolgen voor de visserij op de Oosterschelde 'desastreus' zijn als er iets misgaat.

Tot in de jaren 60 stortte defensie afgeschreven munitie in een diepe put voor de haven bij Zierikzee, om er van af te zijn. "Dat ging zo in die tijd", zegt Jaap Geleijnse. "Maar nu weten we wel beter. Dit spul zou nu nooit meer zomaar gestort kunnen worden."

Kortgeleden bleek uit onderzoek dat er uit een soortgelijk depot voor de kust van Knokke, met munitie uit de Eerste Wereldoorlog, TNT is gelekt. En dat heeft de angst in Zeeland opnieuw aangewakkerd.

'Geen risico voor volksgezondheid'

Op vragen van de partij 50PLUS over de TNT-lekkage antwoorden Gedeputeerde Staten vandaag dat er 'geen risico is voor de volksgezondheid'. Volgens de Zeeuwse provinciebestuurders worden de munitiestorten 'nauwlettend in de gaten gehouden' en zijn er 'geen aanwijzingen dat de problemen groter worden door roest'.

Over de munitiestortplaats in de Oosterschelde is er op 12 april op initiatief van het Nationaal Park Oosterschelde een overleg met alle partijen, zoals Rijkswaterstaat, de gemeenten aan de Oosterschelde en de provincie.

'Tijd van pappen en nathouden is voorbij'

"De tijd van pappen en nathouden is nu wel voorbij", zegt Siebe Kramer, de voorzitter van Nationaal Park de Oosterschelde. "We hebben de mond vol van voedselveiligheid, dus we kunnen de situatie zoals die nu is, niet zo laten."

Kramer is zelf een voorstander van het afdekken van de put waar de munitie in ligt. "Leg er een laag klei overheen en houd het verder heel goed in de gaten", zegt hij. "Opruimen is een erg kostbare en risicovolle operatie. Afdekken lijkt me beter. Als we er maar voor zorgen dat het water van de Oosterschelde schoon blijft. Want dat is van het allergrootste belang."

De zorgen over het munitiedepot spelen al jaren. Zo waarschuwde een explosievenexpert in 2015 dat het munitiedepot een tikkende tijdbom is, die als hij afgaat een ramp kan veroorzaken die twee keer zo groot is als de Watersnoodramp in '53.

Te weinig bewijs

Milieuorganisaties probeerden via de rechter af te dwingen dat de munitie alsnog weggehaald zou worden, tot aan de Raad van State aan toe. Maar de hoogste rechter van Nederland oordeelde dat er te weinig bewijs was voor het vrijkomen van schadelijke stoffen vrijkomen uit de explosieven.

Die uitspraak was gebaseerd op een onderzoek uit 2014 naar de gevolgen van het munitiedepot voor de waterkwaliteit, in opdracht van Rijkswaterstaat. Daarbij is vooral gekeken naar de aanwezigheid van zware metalen. Zoals koper (indertijd 1229 ton gestort), lood (2520 ton gestort), zink (662 ton gestort) en ijzer (16.000 ton gestort).

Geen problemen

Rijkswaterstaat concludeerde in 2014 dat de resultaten van de metingen boven de munitiestort niet wijzen op problemen. "Corrosie van munitie is een zeer traag proces wat honderden jaren kan duren. Als er metalen door corrosie vrijkomen zal dat door verdunning met het zeewater tot lage concentraties aanleiding geven."

Defensie heeft - ook in 2014 - onderzoek laten doen naar de aanwezigheid van energetische stoffen en zware metalen in schelpdiervlees bij de munitiestort. Daaruit bleek volgens Defensie dat 'de meetresultaten geen negatieve invloed laten zien van de nabijheid van de munitiestort'.

Witte fosfor

In de munitie is ook witte fosfor aanwezig (indertijd is er dertig ton van gestort). Er is geen specifieke analyse uitgevoerd op witte fosfor. Wel is geanalyseerd op fosfaat. De concentratie fosfaat net boven de bodem van de stort ligt iets hoger dan in de waterkolom daarboven. "Bedacht moet worden dat het ook fosfaat kan betreffen dat van nature aanwezig is", laat Rijkswaterstaat weten in 2014.

Lees ook:

Razendsnel toegang tot het laatste Zeeuwse nieuws, het weer, sport en live radio en tv? Download de Omroep Zeeland app voor Android of iPhone/iPad.

Meer over dit onderwerp:
Schouwen-Duiveland Zierikzee munitiedepot
Deel dit artikel:

Reageren