Welles-nietes-spel over beveiliging plutonium bij kerncentrale Borssele

Welles-nietes-spel over beveiliging plutonium bij kerncentrale Borssele
Welles-nietes-spel over beveiliging plutonium bij kerncentrale Borssele © Omroep Zeeland
De kerncentrale bij Borssele
De kerncentrale bij Borssele © Chris Verkaart uit Oost-Souburg
Laka baseert zich op een boek van de Amerikaanse wetenschapper Alan Kuperman. Tijdens de research voor zijn boek heeft de onderzoeker uit Texas gesprekken gevoerd met EPZ-medewerkers over de kerncentrale bij Borssele. Daaruit concludeert hij dat de beveiliging tekortschiet.

Minder radioactief

Volgens Kuperman heeft EPZ in die gesprekken toegegeven dat zowel nieuwe als gebruikte splijtstof op dezelfde manier worden bewaakt. Dat terwijl nieuwe splijtstofstaven relatief eenvoudig mee te nemen zijn, omdat ze veel minder radioactief zijn dan gebruikte staven.
Verbruikte splijtstofstaven zijn hoog radioactief. Dat houdt in dat ze zo radioactief zijn dat een dief ze alleen met zware stralingsbescherming zou kunnen hanteren. Vanuit het oogpunt van de beveiliging is dat handig, want ze zijn daardoor erg moeilijk te stelen. Voor nog niet verbruikte, of 'verse', splijtstofstaven geldt dat niet. Die zijn licht radioactief.

'Verontrustend'

Laka was al meteen na de gesprekken tussen Kuperman en de EPZ op de hoogte gebracht van de vermeend slechte beveiliging van de 'verse' splijtstof, maar ging er naar eigen zeggen van uit dat het om een misverstand ging. De hoofdstukken over de kerncentrale van Borssele kwamen echter wél terecht in de definitieve versie van het boek van de Amerikaanse onderzoeker. Laka omschrijft dat als 'verontrustend'.
In een reactie laat EPZ weten dat er inderdaad gesprekken zijn gevoerd met Kuperman. Die heeft een concept van de hoofdstukken over de kerncentrale van Borssele opgestuurd en daar heeft EPZ protest tegen aangetekend en formeel schriftelijk afstand genomen van de bevindingen van de Amerikaanse onderzoeker.

'Beveiliging op orde'

Volgens EPZ is de beveiliging van de kerncentrale op orde en voldoet die aan alle regels. Wanneer dat niet het geval zou zijn zou de Nederlandse toezichthouder Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) volgens de EPZ meteen ingrijpen.
Splijtstofstaven in de kerncentrale van Borssele
Splijtstofstaven in de kerncentrale van Borssele © Omroep Zeeland
De kerncentrale van Borssele is in 2014 overgegaan op MOX-splijtstaven die plutonium bevatten. Voor die tijd werd uitsluitend verrijkt uranium als splijtstof gebruikt. Meerdere milieuorganisaties waren destijds tegen die verandering van splijtstof, omdat plutonium gevaarlijker en giftiger zou zijn dan uranium en de veiligheid en stabiliteit van de kerncentrale zou aantasten.

Genoeg voor meer dan honderd atoombommen

Plutonium kan onder meer gebruikt worden om atoombommen mee te maken. Tien kilo plutonium is al voldoende voor één atoombom, maar volgens Laka bevat iedere MOX-splijtstofbundel in Borssele 27,5 kilo plutonium. In de kernreactor zijn bijna vijftig van zulke plutoniumhoudende splijtstofbundels aanwezig. Een simpele rekensom leert dat dit genoeg plutonium zou zijn voor meer dan honderd atoombommen.

Lees ook:

<p>Razendsnel toegang tot het laatste Zeeuwse nieuws, het weer, sport en live radio en tv? Download de <a href="https://www.omroepzeeland.nl/app">Omroep Zeeland app</a> voor <a href="https://play.google.com/store/apps/details?id=nl.omroepzeeland.android&feature=featured-apps">Android</a> of <a href="https://itunes.apple.com/nl/app/omroep-zeeland/id473931082?mt=8">iPhone/iPad</a>.</p>