Help! Vlam in de pan! Wat moet ik doen?

De keukenbrand is in Zeeland volgens verzekeringsmaatschappij ZLM nog steeds de meest voorkomende brand in huis. En een redelijk onschuldig beginnende brand op het fornuis kan door fout handelen uitgroeien tot een alles verwoestende woningbrand. Wat moet je doen om te voorkomen dat brand in een klein pannetje je hele huis in de as legt? We zetten een paar tips op een rij...
Wat moet je wel en niet doen als je de vlam in pan hebt?
Het belangrijkste is om niet in paniek te raken en de volgende dingen in ieder geval niet te doen:

Drie dingen die je niet moet doen

  1. Gebruik geen water om vlammen in de pan te blussen. Vaak gaat het om olie of vet dat aan het verbranden is. Water zorgt er juist voor dat de vlammen heel erg oplaaien.
  2. Ga niet lopen met een brandende pan. Je kunt je handen verbranden en als je struikelt kunnen jij of een huisgenoot die in de buurt staat brandwonden oplopen. En de vallende pan kan er voor zorgen dat er nog meer in de fik vliegt.
  3. Gebruik geen gewone brandblusser. Daar staat veel kracht op en dat zorgt ervoor dat het vet of de olie alle kanten op spet. (Alleen een speciale schuimblusser kun je wel gebruiken, dat schuim dekt de vlammen af, waardoor er geen zuurstof bij kan komen en de vlammen doven.)
Vlam in de pan gedoofd
Door een deksel op de pan te leggen, smoor je de vlammen © Omroep Zeeland

Wat moet je wel doen

  • Blijf rustig.
  • Zet om te beginnen het vuur onder de pan uit en zet ook de afzuigkap uit.
  • Pak een deksel en houd die met gestrekte arm voor je uit, een beetje zoals een schild. Leg die deksel op de pan. De vlammen worden nu gesmoord, omdat er geen zuurstof meer is.
  • Laat de pan staan om af te koelen en haal het deksel er niet te snel van af. De vlammen kunnen namelijk weer oplaaien.
  • Met een speciale schuimbrandblusser kun je de vlammen doven. Professionele keukens hebben meestal zo'n schuimblusser.
  • Lukt het niet het vuur te doven; bel 112.
  • Breng jezelf en je huisgenoten in veiligheid.

Hoe ontstaat een vlam in de pan?

Een vlam in de pan ontstaat doordat hete dan wel kokende olie of boter overkookt. Door contact met de vlam onder de pan vliegt de substantie ook in brand.
De olie kan ook zelf in brand vliegen. Dat gebeurt als de zelfontbrandings-temperatuur van ongeveer 315° C wordt bereikt. Dat geldt niet alleen voor een frituurpan, maar voor elke pan waar olie in verhit wordt, dus ook een koekenpan. En kan dus ook gebeuren op een elektrische- of inductie kookplaat.