Hulst doet ultieme poging om ontpoldering Hedwigepolder stil te leggen

In een zaak die op voorhand kansloos lijkt, omdat de dijken al bijna zijn afgegraven, probeerde de gemeente Hulst de rechter ervan te overtuigen de ontpolderingswerkzaamheden in de Hedwigepolder stop te zetten. De gemeente wil eerst meer duidelijkheid over de gevolgen van de PFAS-vervuiling van de Westerschelde voor de Hedwigepolder en omgeving. Tijdens de zitting vanmiddag stond de gemeente tegenover het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en vertegenwoordigers van de Vlaamse overheid.
Hedwige aan het werk
Graafmachine aan het werk in de Prosperpolder © Omroep Zeeland
Volgens de gemeente Hulst wordt met het ontpolderen de Waterwet overtreden. Op het moment dat het eerste Westerscheldewater de polder instroomt is de bodem van de Hedwigepolder onderdeel van de Westerschelde, en dus een waterbodem, en is de Waterwet van toepassing. In die wet staat dat iedereen 'die redelijkerwijs had kunnen vermoeden' dat de bodem of oever vervuild raakt, verplicht is er alles aan te doen om dat te voorkomen.
Volgens advocaten van het ministerie is de vervuiling van de bodem toegestaan, omdat er een vergunning voor het werk is afgegeven waarin staat dat een zekere vervuiling is toegestaan. De gemeente Hulst bestrijdt dat, omdat er in de vergunning onvoldoende rekening is gehouden met de aanwezigheid van PFAS in het Westerscheldewater.
De rechtszaak van vandaag is niet de eerste die wordt gevoerd om de ontpoldering tegen te houden. In de loop der jaren en zeker het afgelopen jaar hebben tegenstanders van ontpoldering meerdere pogingen gedaan. Telkens werden ze in het ongelijk gesteld. De argumenten die door de gemeente Hulst vandaag zijn aangedragen, worden ook niet voor het eerste gebruikt.
In juni concludeerde de Raad van State al dat de werkzaamheden aan Belgische zijde zo vergevorderd waren, dat de Hedwigepolder bij een storm al onder water zou kunnen lopen. Deze "ongecontroleerde inundatie" zou grote veiligheidsrisico's met zich meebrengen, oordeelden de rechters. Daarnaast bevestigden ze dat er PFAS-water de polder in zou stromen, maar dat uit verschillende onderzoeken ook bleek, dat dit de natuur niet zou belemmeren zich te ontwikkelen.
De rechtszaak van vandaag is het gevolg van een dispuut tussen de gemeente Hulst en het ministerie. De gemeente heeft meerdere keren gevraagd aan het ministerie om zwart op wit te bevestigen dat de ontpoldering geen gevolgen zou hebben voor de volksgezondheid. In de ogen van de gemeente heeft het ministerie hier nog geen antwoord op gegeven. Daarom wil de gemeente de ontpolderingswerkzaamheden stoppen, totdat die duidelijkheid er wel is.

Nieuwe normen RIVM

De rechter liet tijdens de zitting weten dat er los van de beweringen van beide partijen, nog twee gebeurtenissen worden meegenomen in de uitspraak van de rechtbank. De eerste zijn de nieuwe normen voor PFAS in het water, die door het RIVM flink naar beneden zijn bijgesteld.
De tweede is de ontdekking van het onderzoeksprogramma Zembla. Het programma kwam er achter dat afvalverwerker Indaver grote hoeveelheden PFAS loost, waarvan sommige stoffen zonder vergunning. Daarnaast concludeerde Rijkswaterstaat in de uitzending dat de hoeveelheden PFAS in de Westerschelde tot nu toe niet zijn afgenomen. Terwijl Vlaanderen dat wel beweert. Hulst wil mede hierom dat de ontpoldering wordt uitgesteld totdat duidelijk is of de PFAS-vervuiling afneemt.
Hedwige aan het werk
Het werk aan de dijken is bijna klaar © Omroep Zeeland
Voor de Belgen waren er vertegenwoordigers van de Provincie Vlaanderen en de Vlaamse Waterweg. Die stelden dat er door het aan banden leggen van de lozingen door 3M en Indaver de hoeveelheid PFAS in het water wel degelijk gaat afnemen. Ook liet de Vlaamse Waterweg weten dat het werk al zover gevorderd is dat er geen weg meer terug is.
Uitstellen zou verder betekenen dat bij een storm en springvloed het water ongecontroleerd de polder in zou kunnen stromen, waarbij het krekenstelsel in gevaar zou kunnen komen.
Uitspraak binnen twee weken