Ontpoldering natuurgebied Zwin succesvol: 'trekpleister voor veel meer vogels'

Een kleine vier jaar geleden werd bij het Zwin de internationale dijk doorgestoken om het water binnen te laten; hiermee werd het natuurgebied veel groter gemaakt. Sneller dan verwacht is het weer het vogelparadijs van weleer, zegt de Belgische ecoloog-onderzoeker Eric Cosyns. Ook in het deel op Zeeuws grondgebied zijn positieve effecten te zien.
Ontpoldering natuurgebied Zwin succesvol: 'trekpleister voor veel meer vogels'
Het doorsteken van de dijk waarmee het gebied in grootte zowat verdubbelde, was eigenlijk de eerste grote ontpoldering in de regio. Het was volgens de Belgische natuurbeschermers de enige manier om de getijdennatuur, waar het gebied om bekend staat, te behouden. Veel vogelsoorten waren als gevolg van verzanding van het gebied de laatste jaren in aantallen fors achteruit gegaan.

Twee vliegen in één klap

Met de doorsteek zijn twee vliegen in één klap geslagen: het gebied kent meer dynamiek en is beter beschermd tegen overstromingen door de zeespiegelstijging, zegt Hannah van Nieuwenhuyse, projectleider Zwin bij het Vlaamse Agentschap voor Natuur en Bos.
Vogelpopulaties vinden in dit gebied 'een gedekte tafel'.
Eric Cosyns, ecoloog
De vroegere polder bestaat nu uit schorren en slikken met vele zilverreigers, wulpen, tureluurs, strandlopers, verschillende soorten eenden en ganzen. Volgens onderzoeksrapporten komen in het gebied grote aantallen meeuwen en sterns rusten, waaronder grote sterns die er vertoeven met hun pas uitgevlogen jongen. De bergeend wordt weer net zo vaak gespot als voorheen. In de afgelopen winters bleek het uitgebreide Zwin een slaapplaats voor enkele duizenden ganzen, kokmeeuwen en bijna 500 wulpen, zo staat in de monitor.

Modder zit bomvol leven

In de kreken zijn zeven vissoorten aangetroffen, waaronder paling. En in de modder barst het van de mariene duizendpoten en schelpdieren. Cosyns: "Die duizendpoten zijn belangrijk voedsel voor de steltlopers, vandaar ook die grote toename in de vogelpopulaties. Door die enorme biomassa die zich in de modder bevindt, hebben heel wat vogelsoorten hier dus een gedekte tafel gevonden." Nieuwe vogelsoorten zijn er volgens de bioloog nog niet bijgekomen. Wel hoopt Cosyns dat de lepelaars er in de toekomst niet alleen komen eten, maar ook komen broeden.
Flup ontpolderd Zwin
De slikken en schorren zitten bomvol 'leven' waar vogels hun buik mee vol eten © Omroep Zeeland
Het Zwin is grensoverschrijdend, een klein deel ervan ligt op Zeeuws-Vlaams grondgebied. Door de uitbreiding kwam er aan Vlaamse kant 120 hectare bij, in Nederland ging het om 10 hectare. Natuurbeheerders zien ook daar de effecten van de uitbreiding, zegt Fred Schenk, natuurbeheerder bij stichting Het Zeeuwse Landschap. "Het getij komt veel dieper, er is meer ruimte om voedsel te vinden. Op de droogvallende slikken in het voor- en najaar barst het van de trekvogels die hier foerageren. Je moet weten; trekvogels die vanuit Noord-Europa hier langs komen, kunnen hier hun buik vol eten om vervolgens de stap te zetten naar Noord-Frankrijk. Daartussen zit niets meer."

Een echte vogelboulevard

In de maanden augustus en september zag natuurbeheerder Fred Schenk ook meer visarenden. "Die vissen hier dan boven de geul. En dat was goed te zien voor het publiek, want met het pad dat langs het gebied is aangelegd, hebben we een echte vogelboulevard. Het Zwin was al mooi, maar het wordt straks nog mooier, met meer pioniersplanten op de slikken. En ik verwacht in de toekomst ook meer vogels die hier komen broeden."