Van vuistbijl tot vestingmuur: deze bijzondere vondsten werden de afgelopen vijf jaar in Zeeland gedaan

Het was een bijzondere vondst waar het laatste nog niet over gezegd is: de vuistbijl die Adrie uit Colijnsplaat twee jaar geleden voor een prikkie op de kop tikte in een kringloopwinkel houdt de archeologische gemoederen nog steeds bezig. Maar het is niet de enige bijzondere vondst die de afgelopen jaren in Zeeland is gedaan. In de laatste vijf jaar doken namelijk een heleboel bijzondere en gekke objecten op in de provincie.
Archeologische vondsten Hulst Absdaale
Cirkelvormige structuren die archeologen vonden © archeoloog Nathalie de Visser
Adrie maakte heel wat los in de archeologische wereld toen hij een filmpje van zijn vuistbijl op Facebook plaatste. Nu is de inwoner van Colijnsplaat een zoektocht gestart naar de oorspronkelijke vinder van het object, degene die het ding heeft ingeleverd bij de kringloopwinkel. Zo hoopt hij - en een stel wetenschappers met hem - meer te weten te komen over de bijzondere 'vondst'.

Onder het zand

Wie ook een vuistbijl vond, was de toen 10-jarige Declan. Eind 2020 vond hij het bijltje op het strand in Vlissingen. Het archeologische stuk kwam boven water bij het opspuiten van het zand. Declan had niet meteen door dat het een bijzondere vondst was. "Ik verzamel stenen, ik heb er best wel veel", zei hij.
Maar moeders had een vermoeden en nam contact op met Stichting Cultureel Erfgoed Zeeland. Een archeoloog kon al snel uitsluitsel geven: het bijltje was van grote wetenschappelijke waarde.
Vuistbijl
Declan vond de vuistbijl bij Vlissingen © Omroep Zeeland

Bunkers

Soms heb je dat wel eens: je bent aan het graven en stuit op een bunker. Tenminste, in Vlissingen gebeurt dat zo af en toe. Bij de bouw van Britannia stuitte de aannemer in 2021 op een volledig intact zijnde bunker uit de Tweede Wereldoorlog. Helemaal als een verrassing kwam dat overigens niet. "We wisten dat daar ooit een bunker was gebouwd, maar dachten dat die gesloopt was omdat op een kaart het woord 'bunker' doorgekruist was."

Nog een

Nu zal je denken: dit zal vast niet nog eens gebeuren. Maar niets is minder waar. In augustus vorig jaar kwamen twee bunkers tevoorschijn op het braakliggende terrein aan de Prins Hendrikweg in Vlissingen. De gewondenverzamelplaats en de hospitaalbunker lagen een halve meter onder de grond.
Kijk hieronder de foto's van de Vlissingse bunkers.

Vestingmuur

In Philippine wist Erwin niet wat hem overkwam toen hij vorig jaar zijn tuin afgroef. Hij kwam namelijk ook wat bebouwing tegen. En niet zomaar een paal of een stukje van een oud gebouw, maar een complete vestingmuur.
"Ik was met stomheid geslagen, het was een complete verrassing. Maar ik voelde ook meteen een soort van kinderlijk enthousiasme omdat ik in onze achtertuin iets bijzonders had ontdekt", vertelde Erwin toen. De vondst bleef niet onopgemerkt. Ook het satirische platform De Speld ging met het nieuws aan de slag.
Erwin vindt een kolossale vestingmuur in zijn achtertuin: 'Ik was met stomheid geslagen'

Stadmuren

En nu we het toch over muren hebben: in Sas van Gent werden in 2022 bij graafwerkzaamheden voor het riool oude stadsmuren gevonden. De muren stonden er al een tijdje: al sinds 1644. Het waren muren die ooit bij de vesting van Sas van Gent hoorden. Voor Theo Sarneel van de Heemkundige Kring Sas van Gent iets om heel enthousiast van te worden: "Wat we nu zien, is echt wel een heel uniek stuk", zei hij toen.
In Sas van Gent zijn bij werkzaamheden aan het riool oude stadsmuren ontdekt.
In Sas van Gent zijn bij werkzaamheden aan het riool oude stadsmuren ontdekt. © Heemkundige Kring Sas van Gent

Boerderij

In Poortvliet werd in 2021 iets meer dan wat stadsmuren ontdekt, namelijk de restanten van een boerderij van 2.000 jaar oud. Ze troffen ook talrijke fragmenten van glazen armbanden uit die tijd aan. Archeologisch adviseur Karel Jan Kerckhaert van de gemeente Tholen sprak van een 'unieke vondst'. De omtrekken van de boerderij - 14 meter lang en 5,5 meter breed was - werden volledig in beeld gebracht.
En omdat we de boerderijensmaak nu te pakken hebben: in Hulst werden in 2020 twee oude boerderijen gevonden. Bij de oudste vondst ging het om resten van een Karolingische boerderij. Het ging volgens provinciaal archeoloog Nathalie de Visser om cirkelvormige structuren. "We vermoeden dat het graanmijten zijn, ronde opslagschuren. Maar dat weten we niet zeker. Daarom is het lastig om precies te achterhalen uit welke tijd ze komen en wat de functie is geweest."

Schilderij achter behang

Ken je dat gevoel dat je iets of iemand wel achter het behang kunt plakken? Dat is precies wat er in Kortgene gebeurde. Daar bleek een schilderij al zo'n honderd jaar verborgen te zitten achter het behang.
schilderij onder behang Kortgene
Schilderij achter het behang in Kortgene © Omroep Zeeland
Veel mensen dromen er misschien stiekem van om net als Adrie een verborgen pareltje te vinden. Dat werd dus werkelijkheid voor Marleen Swenne, die het schilderij per ongeluk tegenkwam tijdens het opknappen van de voorkamer. "In de familie zoemde het verhaal rond dat er achter het behang boven de schoorsteen een schilderij verstopt zat, geschilderd op de originele houten muur", vertelde Marleen Swenne. "En ze zeiden allemaal dat het niks was. Donker, klein en je werd er somber van."
Dit schilderij zat honderd jaar verborgen onder behang